Korzenie grupy Pain of Salvation sięgają roku 1984 kiedy to w szwedzkim mieście Eskilstuna powstał zespół Reality. Założycielem grupy był 11-letni wówczas wokalista i gitarzysta Daniel Gildenlöw. Mimo tak młodego wieku Daniel zadziwiał wszystkich swoimi umiejętnościami. Zdobył wiele nagród w krajowych przeglądach i konkursach.
Nazwa Pain of Salvation pojawiła się w roku 1991. Przez kolejne lata krystalizował się skład zespołu, którego trzon stanowili: Daniel Gildenlöw, Daniel Magdic (gitara), Johan Langell (perkusja).
W 1994 dołączył do grupy, grający na basie, Kristoffer Gildenlöw (brat Daniela), a w 1996 klawiszowiec Fredrik Hermansson. W tym składzie grupa weszła do studia, gdzie nagrała demo, na którym znalazły się starsze numery grupy jak i całkiem nowe kompozycje.
W 1997 w Azji, a w 1999 w Europie ukazuje się debiut płytowy grupy. “Entropia” to concept- album. Ta forma nagrywania muzyki stanie się cechą charakterystyczną grupy. Ich concept-albumy będą poruszać wiele zagadnień społeczno-filozoficznych. Wypada tylko nadmienić , że płyta zbiera świetne recenzje .
Na początku 1998 tuż przed nagraniem drugiej płyty, z powodu zbyt dużej różnicy zdań co do drogi muzycznej, zespół opuszcza Daniel Magdic.  Zastępuje go Johan Hallgren.
 . Druga płyta nosi tytuł "One Hour by the Concrete Lake" Dobre przyjęcie płyty owocuje podpisaniem kontraktu z InsideOut. Dla tej wytwórni grupa nagrywa swoje opus magnum "The Perfect Element,part I", które ukazuje się na rynku w październiku 2000 roku. Płyta była zapowiadana jako pierwsza część dwupłytowego konceptu. W 2002 ukazuje się jednak krążek "Remedy Lane", który jest zainspirowany przeżyciami Daniela związanymi z bólem po rozpadzie jego związku.
W roku 2004 InsideOut wydaje dwie płyty PoS: w lutym-akustyczny koncert “12:5”, a we wrześniu “Be”, dzieło na którym grupa wyraźnie odchodzi od prog-metalowej konwencji. Nagrany przy udziale orkiestry, wypełniony mnóstwem przerywników, samplii, deklamacji, opowiadający o Bogu i Ziemi koncept u wielu fanów grupy wzbudził wiele kontrowersji i sprzecznych opinii. Materiał z “Be” można było jeszcze raz przesłuchać, a także zobaczyć jego sceniczne wykonanie na wydanym w 2005 DVD zespołu “.Be "Original Stage Production"
Następna pozycja w dyskografii grupy- “Scarsick” wychodzi w 2007. Uważny słuchacz dostrzeże schowany i niewidoczny od razu podtytuł “The Perfect Element,part II - “he Tak więc ukazała się zapowiadana od dawna kontynuacja najlepszego dzieła grupy. Album nagrano już bez Kristoffera Gildenlöw (który wraz z żoną Liselotte Hegt założył grupę Dial) Obowiązki basisty przejął na płycie oczywiście Daniel. Na koncertach promujących nową płytę na basie gra Simon Andersson.
Pisząc o PoS nie sposób nie wspomnieć, iż lider grupy Daniel Gildenlöw wspomagał na koncertach i na płytach takie grupy jak: The Flower Kings, Transatlantic, Dream Theater, Spastic Ink, Ayreon, Hammer of the Gods,

Zebrał:
Jan"Yano" Włodarski.

Timeline zespołu Pain of Salvation sporządził Mikołaj Grażul